Wie is de kunstenaar-educator?
"Het profiel van de kunstenaar-educator staat centraal: een professional die artistiek, onderzoekend en educatief handelt in uiteenlopende contexten.
Binnen drie leerlijnen – onderzoek, onderwijs en kunstagogiek – ontwikkelt de student een geïntegreerde, reflectieve praktijk waar kunst en educatie elkaar versterken."
Wat zijn de 5 rollen? (kunsteducator, onderzoeker, organisator, communicator en samenwerker)
In de Educatieve Master zien we de kunstenaar-educator als een veelzijdige en geëngageerde professional die zijn of haar artistieke, educatieve en maatschappelijke competenties op een geïntegreerde manier inzet.
De hedendaagse kunstenaar-educator beweegt zich in een complex en voortdurend veranderend veld, waar kunst, onderwijs en samenleving met elkaar verweven zijn. Om studenten te ondersteunen in hun ontwikkeling tot wendbare en kritische professionals, werken we in de opleiding met vijf kernrollen. Deze rollen bieden een houvast voor reflectie, leerdoelen en professionele groei, en vormen samen het profiel van de kunstenaar-educator.
Kunstenaar-educator
Als kunstenaar-educator vertrek je vanuit je eigen artistieke praktijk, visie en fascinaties. Je onderzoekt hoe jouw kunstpraktijk inspiratie kan bieden voor leren, creëren en reflectie. Je vertaalt je artistieke expertise naar inspirerende leeromgevingen, educatieve trajecten en publieksgerichte projecten. Je werkt vanuit artistieke integriteit én pedagogische gevoeligheid, met oog voor inclusie, diversiteit en betekenisvolle leerervaringen.
Onderzoeker
De onderzoekende kunstenaar-educator stelt vragen, onderzoekt praktijken en zoekt verdieping. Je ontwikkelt een kritische en reflectieve houding tegenover je eigen handelen én tegenover de bredere context van kunsteducatie. Via praktijkgericht of artistiek onderzoek leer je onderbouwde keuzes maken, je werk evalueren en in dialoog treden met anderen. Onderzoek is geen eindpunt, maar een voortdurende manier van leren, bevragen en vernieuwen.
Organisator
Kunsteducatie vereist initiatief en ondernemerschap. In de rol van organisator leer je educatieve projecten en leeromgevingen opzetten, plannen en begeleiden. Je ontwikkelt organisatorisch inzicht, leert omgaan met tijd, middelen en mensen, en bouwt aan haalbare en duurzame trajecten. Je creëert contexten waarin kunst, leren en participatie tot hun recht komen, met aandacht voor zowel proces als resultaat.
Communicator
Als communicator geef je vorm aan dialoog, duiding en uitwisseling. Je leert je artistiek-pedagogische keuzes helder en genuanceerd verwoorden, zowel mondeling als schriftelijk, afgestemd op verschillende doelgroepen. Je communiceert in taal én beeld, in formats die passen bij je werkcontext, of dat nu een klaslokaal, een museum, een podium of een buurtproject is. Je oefent in luisteren, afstemmen en vertalen van ideeën in communicatie die raakt en verbindt.
Samenwerker
Kunsteducatie is een relationeel en maatschappelijk proces. Als samenwerker leer je bruggen bouwen tussen kunst, onderwijs en samenleving. Je werkt in co-creatie met collega’s, leerlingen, publiek en partners uit diverse sectoren. Je ontwikkelt vaardigheden om samenwerkingsverbanden op te starten, te onderhouden en te evalueren. Je stimuleert actieve participatie, werkt vanuit gelijkwaardigheid en draagt bij aan gemeenschapsvorming, inclusie en sociale verandering.
Deze vijf rollen vormen de leidraad doorheen de opleiding. Ze geven richting aan het leren en werken van onze studenten, en vormen een kapstok om het brede werkveld van kunsteducatie te verkennen.
Wat zijn de 3 leerlijnen in het curriculum? (onderwijs, kunstagogiek en onderzoek)
Binnen de Educatieve Master in de Kunsten werken we vanuit een gedeeld opleidingsconcept dat gedragen wordt door drie leerlijnen: Onderwijs, Kunstagogiek, en Onderzoek.
Deze leerlijnen vormen de ruggengraat van onze opleiding. Ze bieden houvast en richting, en zorgen ervoor dat onze studenten zich ontwikkelen tot veelzijdige kunstenaar-educatoren die hun artistieke expertise, didactische vaardigheden en maatschappelijke betrokkenheid op een geïntegreerde manier kunnen inzetten.
Door te werken vanuit deze drie leerlijnen creëren we een coherente en geïntegreerde leeromgeving, waarin studenten uitgedaagd worden om artistiek, educatief en maatschappelijk te groeien.
Leerlijn onderwijs
In de leerlijn Onderwijs staat het didactisch handelen centraal. Studenten leren hoe ze kunstonderwijs kunnen vormgeven: van lesvoorbereiding en doelgericht plannen tot begeleiden en evalueren. Ze ontdekken hoe ze hun eigen artistieke expertise kunnen vertalen naar concrete leerdoelen en inspirerende lessen.
Als opleiding zetten we hier in op het ontwikkelen van een eigen artistiek-pedagogische signatuur en op het versterken van reflectieve vaardigheden. We stimuleren studenten om hun onderwijspraktijk voortdurend kritisch te bevragen en te verbeteren, zowel individueel als in teamverband.
Leerlijn kunstagogiek
De leerlijn Kunstagogiek richt zich op de bredere maatschappelijke en pedagogische context van kunstonderwijs. Studenten ontwikkelen een kritische, onderzoekende en maatschappelijke blik op kunsteducatie. Ze verkennen hoe kunst kan bijdragen aan maatschappelijke thema’s zoals inclusie, duurzaamheid en gemeenschapsvorming.
Een belangrijk onderdeel binnen deze leerlijn zijn de praktijkgerichte kunstpedagogische projecten (PKP). Hierin experimenteren studenten met kunsteducatie buiten de schoolmuren, in samenwerking met externe partners zoals cultuurcentra, musea, zorginstellingen of sociale organisaties.
Deze leerlijn nodigt uit tot reflectie en dialoog over de rol van kunst in de samenleving en over de verantwoordelijkheid van de kunstenaar-educator in een veranderende wereld.
Leerlijn onderzoek
In de leerlijn Onderzoek werken studenten aan het ontwikkelen van een onderzoekende houding en de vaardigheden om praktijkgericht onderzoek op te zetten en uit te voeren. Ze leren relevante onderzoeksvragen formuleren, informatie verzamelen en analyseren, en hun bevindingen op een heldere manier communiceren.
Onderzoek is in onze opleiding nauw verbonden met de praktijk: studenten onderzoeken hun eigen artistiek-pedagogische werk en leren hoe onderzoeksresultaten kunnen bijdragen aan het versterken, vernieuwen en verantwoorden van hun kunsteducatieve praktijk.
Wat zijn de methodische oriëntatiepunten? (oriënteren, verdiepen en transformeren)
Binnen de educatieve masteropleidingen in de kunsten wordt onderzoek niet opgevat als een losstaand of puur academisch gegeven, maar als een geïntegreerd onderdeel van het leer- en ontwikkelingsproces van de kunstenaar-educator. Om dat onderzoeksproces hanteerbaar én herkenbaar te maken, werkt de opleiding met drie methodische oriëntatiepunten die richting geven aan leren, handelen en reflecteren.
Oriënteren
Verwijst naar het verkennen en contextualiseren van een praktijkvraag. Studenten verzamelen en verbinden relevante kennis via literatuur, observatie, analyse van contexten en dialoog met bestaande praktijken en kaders.
Verdiepen
Focust op kritische reflectie en methodische uitwerking. Studenten onderzoeken hun eigen praktijk systematisch, maken onderbouwde keuzes en plaatsen hun handelen in relatie tot theorie, onderzoek en andere perspectieven.
Transformeren
Staat voor het ontwerpen, uitvoeren en evalueren van kunsteducatieve interventies. Studenten experimenteren, creëren en vernieuwen, met oog voor impact op leren, participatie en praktijk.
Deze oriëntatiepunten functioneren niet lineair, maar cyclisch en in wisselwerking. Ze lopen doorheen het volledige curriculum en worden expliciet verbonden met de drie leerlijnen (onderwijs, onderzoek en kunstagogiek). Zo ondersteunen ze de groei van studenten tot onderzoekende, reflectieve en handelingsgerichte kunstenaars-educators.